Theo Người đô thị (nguoidothi.net.vn), Chi cục trưởng Nguyễn Văn Thắng Chi cục Thuế TP Nha Trang (Khánh Hòa) cho biết, việc chuyển nhượng nhà đất 78/40 Tuệ Tĩnh, TP Nha Trang (Khánh Hòa) đã được áp giá tính thuế thu nhập cá nhân đối với bên bán là Bà Nguyễn Thị Ngọc Hạnh (quốc tịch Việt Nam và Nauy) cùng ông Ngô Văn Lắm (em cùng mẹ khác cha của bà Hạnh) và thu lệ phí trước bạ với bên mua (vợ chồng luật sư Trần Vũ Hải và bà Ngô Tuyết Phương) là thực hiện theo các quy định pháp luật Thuế liên quan và của ngành Thuế.

Xem ra, việc cơ quan tố tụng Khánh Hòa đề nghị khởi tố và truy tố vợ chồng luật sư Trần Vũ Hải tội “trốn thuế” là do kê khai thấp hơn giá quy định. Mặc dù ngành thuế Tp Nha Trang đã “áp giá” để thu thuế, lệ phí trước bạ cao hơn.

Từ một vụ mua bán nhà đất đã hoàn tất nộp thuế

Vụ mua bán nhà đất ở số 78/40 hẻm Tuệ Tĩnh, thành phố Nha Trang (Khánh Hòa) diễn ra cách đây đã hơn 3 năm, từ tháng 6/2016.

Vợ chồng luật sư Trần Vũ Hải và Ngô Tuyết Phương (đều trú tại Hà Nội) là bên mua, bà Nguyễn Thị Ngọc Hạnh (quốc tịch Việt Nam và Nauy) cùng ông Ngô Văn Lắm (em cùng mẹ khác cha của bà Hạnh (cùng trú tại TP Nha Trang) là bên bán.

Tháng 8/2016, các bên mua bán nhà đất kể trên đã đến một văn phòng công chứng, ở đường Hai Bà Trưng, thành phố Nha Trang để lập và công chứng các hợp đồng chuyển nhượng nhà đất 78/40 Tuệ Tĩnh.

Theo kết luận điều tra của Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Khánh Hòa (PC03 CAKH), các bên mua bán đã lập “giấy nhận cọc” và ký kết ba bản hợp đồng chuyển nhượng nhà đất vừa nêu.

Trong đó, có một hợp đồng ghi giá chuyển nhượng thực tế nhà đất 78/40 Tuệ Tĩnh là 16.153.500.000 đồng (16,153 tỷ đồng), có một hợp đồng ghi giá trị nhà đất mua bán là 12 tỷ đồng, nhưng ngay sau đó thỏa thuận có công chứng này đã lập hợp đồng công chứng hủy bỏ. Còn lại là hợp đồng công chứng ghi giá trị chuyển nhượng 1,8 tỷ đồng.

Sau đó, các bên mua bán đã sử dụng bản hợp đồng ghi giá trị thấp nhất là 1,8 tỷ đồng để kê khai nộp thuế thu nhập cá nhân (đối với bên bán) và làm thủ tục nộp lệ phí trước bạ, sang tên nhà đất (đối với bên mua).

Tuy nhiên, Chi cục Thuế thành phố Nha Trang không chấp nhận giá kê khai của các bên theo hợp đồng mua bán vừa nêu và đã áp giá theo giá nhà, đất của tỉnh Khánh Hòa quy định, có tổng trị giá nhà đất hơn 2,14 tỷ đồng để tính thuế và lệ phí trước bạ như đã nêu.

Khu đất (đang rào tôn) số 78/40 hẻm Tuệ Tĩnh,TP Nha Trang đã bị đề nghị truy tố về tội "trốn thuế". Ảnh: Internet

Tháng 8/2016, sau khi các bên mua bán hoàn tất mọi thủ tục nộp thuế, lệ phí trước bạ; vợ chồng luật sư Trần Vũ Hải và bà Ngô Tuyết Phương đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, tại địa chỉ 78/40 Tuệ Tĩnh.

Vụ mua bán nhà đất bị khởi tố tội trốn thuế

Gần 3 năm sau vụ mua bán nhà đất kể trên, trong cùng ngày 20/5/2019, PC03 CAKH có quyết định khởi tố vụ án “trốn thuế” trong giao dịch chuyển nhượng nhà đất 78/40 Tuệ Tĩnh và khởi tố hai bị can Nguyễn Thị Ngọc Hạnh, Ngô Văn Lắm về tội “trốn thuế”. Các quyết định khởi tố bị can đó đã được Viện KSND tỉnh Khánh Hòa phê chuẩn vào cùng ngày hôm sau.

Một tháng sau, cùng ngày 21/6/2019, PC03 CAKH đã ra quyết định khởi tố bị can đối với cả hai vợ chồng luật sư Trần Vũ Hải và Ngô Tuyết Phương cũng về tội “trốn thuế” và đều đã được Viện KSND tỉnh Khánh Hòa phê chuẩn.

Theo kết luận điều tra của PC03 CAKH, số tiền thuế thu nhập cá nhân đã “trốn thuế” là hơn 280,25 triệu đồng. Còn vụ án đã bị khởi tố là “vụ án trốn thuế có đồng phạm”. Trong đó, bị can Hạnh là “người chủ mưu” vụ án, ba bị can còn lại là đồng phạm.

Vai trò đồng phạm của bị can Lắm là “người thực hiện”, còn vợ chồng luật sư Hải - Phương đều bị xác định là hai bị can “giúp sức trong việc ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất không đúng giá trị thực tế giao dịch, giúp cho bị can Nguyễn Thị Ngọc Hạnh trốn thuế” – theo kết luận điều tra đã nêu.

Cả bốn bị can trên đều vừa bị PC03 CAKH đề nghị Viện KSND tỉnh Khánh Hòa truy tố về tội trốn thuế quy định tại khoản 1, điều 161 Bộ luật hình sự năm 1999.

Như vậy, cả hai bên mua, bán nhà đất kể trên đều vừa bị cơ quan CSĐT Công an tỉnh Khánh Hòa đề nghị truy tố về tội "trốn thuế". Đó là bốn bị can Trần Vũ Hải, Ngô Tuyết Phương (đều cư trú Hà Nội) và bà Nguyễn Thị Ngọc Hạnh (bị cho là chủ nhà đất) cùng ông Ngô Văn Lắm (em trai cùng mẹ khác cha của bà Hạnh; đều trú TP Nha Trang).

Sau khi bị khởi tố, hai bị can là vợ chồng luật sư Trần Vũ Hải và Ngô Tuyết Phương đã có đơn khiếu nại lên Viện KSND Tối cao đối với việc bị khởi tố tội “trốn thuế”, nhưng đến nay vẫn chưa được trả lời.

Cơ quan thuế nói gì?

Theo Người đô thị (nguoidothi.net.vn), tháng 7/2019 ngay sau khi vợ chồng luật sư Trần Vũ Hải - Ngô Tuyết Phương bị khởi tố bị can tội “trốn thuế”, Trưởng Chi cục Thuế TP Nha Trang Nguyễn Văn Thắng cho rằng, hồ sơ giải quyết các thủ tục về thuế, lệ phí mua bán nhà đất 78/40 Tuệ Tĩnh cũng như mọi trường hợp khác đều nộp vào bộ phận “một cửa” tại trụ sở UBND TP Nha Trang. Sau đó, cơ quan chức năng mới chuyển đến cho Chi cục Thuế xử lý rồi chuyển lại cho bộ phận “một cửa” thông báo cho người dân để nộp.

Diện tích đất nhà số 78/40 Tuệ Tĩnh mà vợ chồng luật sư Hải đã mua là hơn 290m². Các bên mua bán đã kê khai với cơ quan thuế, để nộp thuế thu nhập cá nhân và lệ phí trước bạ, theo hợp đồng chuyển nhượng được công chứng, nhà đất đó có giá trị 1,8 tỷ đồng. Tính ra, đó là giá thấp hơn giá đất và giá tính lệ phí trước bạ nhà của UBND tỉnh đã ban hành. Do đó, Chi cục Thuế TP Nha Trang đã áp giá theo giá đất và giá tính lệ phí trước bạ nhà của UBND tỉnh Khánh Hòa đã ban hành. Vì vậy, tổng giá trị nhà đất số 78/40 Tuệ Tĩnh đã được cơ quan thuế áp theo giá quy định của tỉnh là hơn 2,14 tỷ đồng.

Theo giá trị nhà đất áp giá nêu trên, tháng 6/2016 Chi cục Thuế Nha Trang đã ban hành thông báo nộp thuế thu nhập cá nhân cho bên bán nhà đất, do ông Lắm đứng tên và đã nộp đầy đủ theo thông báo thuế đó là hơn 42,8 triệu đồng. Bên mua là vợ chồng luật sư Trần Vũ Hải và bà Ngô Tuyết Phương cũng đã nộp đủ lệ phí trước bạ nhà đất do cơ quan Thuế thông báo hơn 10,7 triệu đồng và đã được hoàn tất các thủ tục, đứng tên sở hữu nhà đất 78/40 Tuệ Tĩnh từ tháng 8.2018.

Nộp đúng tiền thuế sao còn “trốn thuế”?

Dù đã nộp đúng, đủ số thuế thu nhập cá nhân và lệ phí trước bạ nhà đất theo thông báo của Chi cục Thuế TP Nha Trang nhưng cả bốn bị can nêu trên đều đã bị khởi tố, đề nghị truy tố về tội “trốn thuế”. Vậy số tiền thuế thu nhập cá nhân phải nộp, trong vụ mua bán nhà đất 78/40 Tuệ Tĩnh, do hai cơ quan Chi cục Thuế TP Nha Trang và Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Khánh Hòa xác định đã có sự chênh lệch là do đâu?

Theo Chi cục trưởng Nguyễn Văn Thắng Chi cục Thuế TP Nha Trang (Khánh Hòa): Đó là do phía bên Công an xác định. Còn cơ quan Thuế thì cứ tính thuế theo đúng quy định của nhà nước, trên cơ sở tờ khai thuế của các bên giao dịch đã nộp.

Bởi vì "nguyên tắc tính thuế bây giờ là do người nộp thuế tự kê khai thuế để tự nộp thuế. Trên cơ sở giá trị tài sản, đất đai tự kê khai đó và theo xác định của các cơ quan liên quan như Văn phòng Đăng ký đất đai, Phòng Tài nguyên và môi trường… thì cơ quan Thuế sẽ tính ra tiền thuế thu nhập cá nhân, tiền lệ phí trước bạ theo hồ sơ đã nộp.