Bà Hà Kim Chung (ngụ Tân Phú, TP.HCM) hỏi:

“Chồng tôi đi làm bằng xe ô tô, khi về thường uống rượu. Tôi khuyên nhưng ổng không nghe, ổng nói khi nào uống thì thuê người lái.

Cách đây 1 tuần, người lái thuê cho chồng tôi gây tai nạn do đi sai làn đường, đụng phải 2 xe gắn máy, làm 3 người bị thương nặng và hư hỏng ô tô.

Tôi xin hỏi, trường hợp này chồng tôi có bồi thường cho người bị nạn và có tự sửa xe của mình không?

Trường hợp nào chủ xe phải liên đới bồi thường khi thuê người lái?”.

Luật sư Đặng Huỳnh Lộc (Đoàn Luật sư TP.HCM) trả lời như sau:

Căn cứ Điều 584 Bộ luật Dân sự 2015: “Người nào gây thiệt hại do lỗi của mình thì phải bồi thường".

Trường hợp này, người được thuê lái xe đi sai làn và gây tai nạn, thì về nguyên tắc người lái xe sẽ phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại cho người bị hại (bao gồm thiệt hại về tài sản, sức khỏe, hoặc tính mạng).

Nếu người lái xe có bảo hiểm trách nhiệm dân sự (bảo hiểm bắt buộc), công ty bảo hiểm sẽ chi trả phần bồi thường theo hợp đồng bảo hiểm.

Ôtô theo luật là nguồn nguy hiểm cao độ nên theo Điều 601 Bộ luật Dân sự 2015 quy định: Chủ sở hữu nguồn nguy hiểm cao độ phải bồi thường thiệt hại do nguồn nguy hiểm cao độ gây ra; nếu chủ sở hữu đã giao cho người khác chiếm hữu, sử dụng thì người này phải bồi thường, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Chủ sở hữu, người chiếm hữu, sử dụng nguồn nguy hiểm cao độ phải bồi thường thiệt hại cả khi không có lỗi, trừ trường hợp sau:

a) Thiệt hại xảy ra hoàn toàn do lỗi cố ý của người bị thiệt hại;

b) Thiệt hại xảy ra trong trường hợp bất khả kháng hoặc tình thế cấp thiết, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

Như vậy, khi đã thuê người lái xe thì giữa chủ xe và người được thuê lái xe đã có giao kết hợp đồng về việc quản lý, sử dụng, bảo vệ tài sản.

Căn cứ điều 584 và điều 601, người được thuê lái xe phải chịu trách nhiệm bồi thường cho người thiệt hại, kể cả việc phải sửa xe ô tô.

Trường hợp nào nào chủ xe phải bồi thường, liên đới bồi thường dù thuê người lái

Căn cứ Điều 12 nghị quyết 02/2022/NQ-HĐTP ngày 1/1/2023 thì người được chủ sở hữu nguồn nguy hiểm cao độ giao chiếm hữu, sử dụng nguồn nguy hiểm cao độ theo đúng quy định của pháp luật, phải bồi thường thiệt hại do nguồn nguy hiểm cao độ gây ra, trừ trường hợp giữa chủ sở hữu và người được giao chiếm hữu, sử dụng có thỏa thuận khác không trái pháp luật, đạo đức xã hội hoặc không nhằm trốn tránh việc bồi thường.

Như thỏa thuận cùng nhau liên đới chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại; Thỏa thuận chủ sở hữu bồi thường thiệt hại trước bằng tài sản hợp pháp. Sau đó người được giao chiếm hữu, sử dụng sẽ hoàn trả cho chủ sở hữu khoản tiền đã bồi thường trong trường hợp chủ sở hữu có điều kiện bồi thường.

Trường hợp chủ sở hữu nguồn nguy hiểm cao độ giao cho người khác chiếm hữu, sử dụng nguồn nguy hiểm cao độ không đúng quy định của pháp luật mà gây thiệt hại, thì chủ sở hữu phải bồi thường thiệt hại.

Cụ thể như chủ sở hữu biết người đó không có bằng lái xe ôtô nhưng vẫn giao quyền chiếm hữu, sử dụng cho họ mà gây thiệt hại thì chủ sở hữu phải bồi thường thiệt hại.